Belgisch kampioenschap sierlaptopslingeren 2008

27 september 2008 – TROC.COM en PUC organiseerden het eerste Belgisch Kampioenschap sier-laptopslingeren in Wilrijk tegen de 'digital dump' van onze Pc’s.

Deze actie had als doel om de mensen aan te zetten hun oude computer niet zomaar weg te gooien. In onze wegwerpmaatschappij worden computers veel te snel afgedankt.

Computers zijn enorm vervuilend maar weinig mensen zijn zich daar bewust van. Centraal stond vooral het probleem van 'digital dump' in Afrika en Azië centraal: het feit dat we onze afgedankte Pc’s massaal 'schenken' aan de Derde Wereld.

De opgeklopte reclamecampagnes van de computerindustrie verplichten ons om elke zes maanden een nieuwe computer aan te schaffen. Terwijl de gemiddelde gebruiker 50% van de capaciteit onbenut laat. Wat heb je aan een raceauto met een spoiler en dubbele koplampen, als je die auto enkel gebruikt om naar de bakker te rijden?

Met dit initiatief sloot TROC.COM zich aan bij de milieuvriendelijke bedrijfsfilosofie van Pro Used Computers (PUC). PUC leverde de laptops voor deze ludieke actie aan. Enkel laptops die onherroepelijk verouderd zijn, werden gebruikt als lanceerobjecten.

Sven Speybroeck, vaste gast in 'De Laatste Show' met zijn rubriek 'De Encyclopedie van de Interessante Kennis' presenteerde het hele gebeuren en zetelde daarnaast ook in de jury. Punten werden gegeven voor de laptopworp met het hoogste entertainmentgehalte, de best gemikte laptop, en de laptop die, na de worp, het meest intact gebleven is. 

Wat is er mis met die digital dump?
Gert De Schutter, medeoprichter van PUC, legt uit: “Ik ben tegen het verschepen, soms zelfs onder het mom van humanitaire hulp, van onze oude Pc’s naar de Derde Wereld. Wij moeten ze in de Eerste Wereld hergebruiken.

Wij zijn via recupel goed georganiseerd om de recyclage van die oude computers te doen. Maar wat gebeurt daar? Er komen in Azië en Afrika grote containers vol Pc’s toe. Daar zit een grote maffia tussen. Die worden daar in de fik gestoken, in de grond geduwd, ze maken het drinkwater onbruikbaar,... Ik geloof natuurlijk wel dat Pc’s voor het onderwijs in een schooltje ergens in Afrika nuttig kunnen zijn.

Schenk die mensen dan geld waarmee ze Pc’s kunnen kopen, als ze dat zelf willen, maar waarvan ze ook kunnen zeggen: 'nee, we bouwen er eerst een waterput mee want dat is dringender'. Nu worden er massaal Pc’s 'geschonken', maar de mensen hebben zelfs geen elektriciteit! Eigenlijk sturen we gewoon ons afval naar de Derde Wereld. Ondertussen denken we dat we genereus zijn... Dat noemen wij digital dump.”
Maar ons Pc-probleem gaat verder dan dat, zegt Gert. In elk van de levensfasen van onze computers gaat het mis. “Al bij de productie loopt het fout. Weinig mensen weten het, maar het energiegebruik van een computer is ongeveer 75 procent bij de productie, 25 procent tijdens het gebruiksleven.

De meeste mensen denken bij afval alleen aan de afgedankte PC zelf, maar eigenlijk wordt er veel meer afval en vervuiling gecreëerd bij de productie.”

Steven Hendrickx van TROC en Gert De schutter van PUC

Dat productieproces kan anders?
Gert: “Het grootste probleem is vooral dat het totaal de verkeerde richting uitgaat. Pc’s worden alsmaar kleiner en er worden steeds meer laptops verkocht. Maar hoe kleiner je product, hoe meer vervuiling. Gisteren, 23 september, was de aarde opgebruikt, las ik in de krant. De computerindustrie is zeker een deel van dat probleem. Er wordt zelfs gesteld dat de computerindustrie even vervuilend is als de luchtvaartindustrie... Dan weet je hoe laat het is.

De bedoeling is dat de mensen mooi en precies gooien, naar een doel. We laten ze naar de wereld gooien. Het is de bedoeling dat ze naar Europa gooien, en niet naar Afrika en Azië zoals in de realiteit.

Te weinig mensen weten dat. Neem nu schermen. Vroeger hadden we dikke bakken. Nu hebben we platte schermen. Die verbruiken minder energie, dus heel wat mensen, waaronder de Nederlandse regering, zeiden: die moeten we nemen.

In de productie van een plat scherm kruipt zoveel méér energie dat alle ecologische winst al aan de bron dubbel en dik wordt verloren. Dat wil niet zeggen dat je geen platte schermen mag gebruiken, maar wel dat de redenering van de Nederlandse overheid verkeerd was. Natuurlijk wordt er in Nederland zelf minder energie verbruikt... Die schermen worden immers ergens anders gemaakt. Dat is niet echt globaal denken.

Onderzoekers van de Verenigde Naties hebben het leven van een PC eens helemaal getraceerd. Er wordt een stukje in Korea gemaakt, een stukje in China, een stukje in Spanje enzovoort... Dat wordt dan allemaal vervoerd naar Frankrijk, waar het geheel wordt ineengevezen. Daarna wordt hij vanuit Frankrijk weer vervoerd naar de rest van de wereld om te worden verkocht... Alleen al dat transport is vreselijk vervuilend.

Conclusie van de onderzoekers van de VN: onze computers moeten zo lang mogelijk gebruikt worden. Dat is de enige manier om milieuvriendelijk met computers te werken. Een paar weken geleden was ik bij een milieuvereniging. Wat hadden ze gekocht? Nieuwe computers! Eigenlijk zouden ze de tweedehandsmarkt moeten stimuleren. Tweedehands kopen: dàt moet je doen als je als organisatie milieuvriendelijk wilt zijn.”

Maar zijn tweedehands computers wel goed genoeg?
“Wat doen we op onze computer? Vooral tekstverwerking en surfen op internet. Maar voor internet is niet de snelheid van je PC bepalend maar de kabel, de snelweg waarmee je surft. We hebben vroeger testen gedaan waarbij we Pentium 1 en Pentium 4 PC's vergeleken: dat ging even snel.

Hetzelfde met tekstverwerking: je mag nog zo snel typen als je wil, de snelheid van je PC maakt geen verschil. Er zijn natuurlijk uitzonderingen: mensen die films bewerken bijvoorbeeld. Maar de meeste mensen hebben voor hun behoeften aan een tweedehands computer meer dan genoeg. Het levert je bovendien een flinke besparing op...”

Er is dus een mentaliteitswijziging nodig?
“Het verhaal is heel simpel: we moeten onze Pc’s zo lang mogelijk gebruiken en/of upgraden. Maar wat is het probleem met nieuwe Pc’s? Ze zijn steeds minder 'upgradeable', omdat alles op het moederbord zit.
Nog iets: als je vandaag naar de winkel stapt, dan biedt men je niet meer spontaan een desktop aan, maar een laptop. Zo'n laptop heeft echter een aantal nadelen, én hij gaat veel sneller stuk. Bovendien is de productie van die laptop sowieso meer vervuilend.”

Maar een laptop is wel handiger: klein, licht, draagbaar,...
“Dat hangt ervan af. Als je een reporter bent die ergens in een wei verslag moet uitbrengen over een festival, of als je elke dag op de trein moet zitten schrijven, dan heb je natuurlijk een laptop nodig. Dan ben je een mobiele gebruiker. Maar hoeveel procent van de mensen zijn mobiele gebruikers? Als we aan 10 procent komen is dat volgens mij al veel, terwijl vandaag de dag wel 70 tot 80 procent van de verkochte Pc’s laptops zijn.

Eigenlijk kopen de mensen dus niet naar behoefte. Maar zo'n laptop ziet er op al die reclame natuurlijk lekker flashy uit. We worden daar harder door beïnvloed dan we denken. Terwijl een gewone desktop met een groot keyboard en een groot scherm op ooghoogte is in feite veel comfortabeler is dan een klein laptopje met een klein schermpje dat eigenlijk iets te laag zit.”

http://www.indymedia.be/nl/node/29591

TROC.COM is sinds 1982 uitgegroeid tot een succesvol netwerk van winkels voor tweedehandsverkoop met maar liefst 174 vestigingen in zeven Europese landen (Frankrijk, België, Luxemburg, Zwitserland, Duitsland, Spanje en Nederland). Reeds 10 jaar geeft de Wilrijkse vestiging van TROC.COM meubelen en huisraad een tweede leven door ze verder te verkopen. Goed voor de portemonnee van koper én verkoper, maar ook ecologisch verantwoord.